Od kiedy przysługuje urlop macierzyński?

Urlop macierzyński co do zasady rozpoczyna się w dniu porodu. Nie trzeba wtedy składać wniosku o jego udzielenie. Pracownica może jednak rozpocząć korzystanie z urlopu wcześniej – maksymalnie 6 tygodni przed przewidywaną datą porodu, jeśli złoży wniosek i dołączy zaświadczenie lekarskie.

Kiedy zaczyna się urlop macierzyński?

Jeżeli pracownica nie korzystała z urlopu macierzyńskiego przed porodem, pierwszym dniem urlopu jest dzień urodzenia dziecka. Urlop rozpoczyna się więc w dniu porodu, a nie dopiero następnego dnia. Wynika to z zasad określonych w Kodeksie pracy.

Rozpoczęcie urlopu w dniu porodu następuje automatycznie. Pracownica nie musi wcześniej składać wniosku o udzielenie urlopu, aby nabyć do niego prawo. Wcześniejsze wykorzystanie części urlopu jest natomiast możliwe na zasadach opisanych poniżej.

Czy można rozpocząć urlop przed porodem?

Tak. Pracownica może wykorzystać przed przewidywaną datą porodu nie więcej niż 6 tygodni urlopu macierzyńskiego. W takim przypadku okres wykorzystany przed porodem pomniejsza część urlopu przypadającą po porodzie.

Aby skorzystać z urlopu przed porodem, trzeba spełnić następujące warunki:

• Wniosek pracownicy – urlop przed porodem nie rozpoczyna się automatycznie.
• Maksymalnie 6 tygodni – taki jest najwyższy dopuszczalny wymiar urlopu przed przewidywaną datą porodu.
• Zaświadczenie lekarskie – dokument powinien wskazywać przewidywaną datę porodu.
• Pozostała część po porodzie – urlop wykorzystany przed porodem skraca okres, który pozostaje po urodzeniu dziecka.

Przykładowo, jeśli pracownica wykorzysta przed porodem 2 tygodnie urlopu przy urodzeniu jednego dziecka, po porodzie pozostaje jej 18 tygodni z podstawowego wymiaru 20 tygodni.

Ile trwa urlop macierzyński?

Wymiar urlopu zależy od liczby dzieci urodzonych przy jednym porodzie. Jeden tydzień urlopu odpowiada 7 dniom kalendarzowym.

Jakie zasady obowiązują po porodzie?

Matka musi wykorzystać po porodzie co najmniej 14 tygodni urlopu macierzyńskiego. Nie może zrzec się prawa do urlopu w całości ani dowolnie skrócić tego obowiązkowego okresu.

Po wykorzystaniu 14 tygodni może zrezygnować z pozostałej części i wrócić do pracy, jeśli niewykorzystany urlop przejmie pracownik – ojciec wychowujący dziecko. W określonych sytuacjach pozostały okres może odpowiadać osobistej opiece nad dzieckiem sprawowanej przez ubezpieczonego ojca, który przerwał działalność zarobkową.

Rezygnacja z części urlopu wymaga złożenia pracodawcy wniosku w postaci papierowej lub elektronicznej, co do zasady nie później niż 7 dni przed planowanym powrotem do pracy. Ojciec przejmujący urlop składa własny wniosek nie krócej niż 14 dni przed rozpoczęciem korzystania z tej części urlopu.

Najważniejsze zasady dotyczące daty rozpoczęcia można ująć krótko:

• Urlop bez wcześniejszego wniosku rozpoczyna się w dniu porodu.
• Przed porodem można wykorzystać maksymalnie 6 tygodni urlopu.
• Urlop przed porodem wymaga wniosku pracownicy i zaświadczenia lekarskiego.
• Po porodzie matka musi wykorzystać co najmniej 14 tygodni urlopu.

Za okres urlopu macierzyńskiego przysługuje zasiłek macierzyński, którego zasady wypłaty zależą od podlegania ubezpieczeniu chorobowemu. Urlop rodzicielski jest odrębnym uprawnieniem i może rozpocząć się po zakończeniu urlopu macierzyńskiego.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje indywidualnej porady prawnej. W przypadku szczególnych okoliczności zatrudnienia lub sytuacji rodzinnej warto sprawdzić aktualne przepisy Kodeksu pracy albo skonsultować się ze specjalistą.