Trzynasta emerytura to ustawowe, dodatkowe świadczenie pieniężne wypłacane raz w roku emerytom i rencistom. W 2026 roku wynosi 1978,49 zł brutto. Jest przyznawana automatycznie, bez składania wniosku, a wypłata następuje w kwietniu razem z podstawową emeryturą lub rentą.
Najważniejsze informacje:
- Kwota brutto – 1978,49 zł w 2026 roku
- Wniosek – nie trzeba go składać
- Termin wypłaty – kwiecień
- Charakter świadczenia – ustawowe, dodatkowe i roczne
Czym jest trzynasta emerytura?
„Trzynastka” jest dodatkowym rocznym świadczeniem dla osób pobierających emerytury, renty oraz niektóre inne świadczenia emerytalno-rentowe. Wypłacają ją właściwe organy rentowe, przede wszystkim ZUS albo KRUS. Świadczenie zostało wprowadzone na stałe przepisami ustawy, dlatego nie jest jednorazową zapomogą ani dodatkiem przyznawanym według uznania urzędu.
Prawo do trzynastki nie zależy od wysokości podstawowej emerytury ani od kryterium dochodowego. Najważniejszy jest status świadczeniobiorcy w określonym dniu. W 2026 roku trzeba mieć prawo do wypłaty uprawnionego świadczenia 31 marca.
Kto ma prawo do trzynastki?
Dodatkowe świadczenie może otrzymać osoba, która w wymaganym dniu ma prawo do emerytury, renty lub jednego z innych świadczeń wskazanych w przepisach. Do uprawnionych należą między innymi:
- emeryci, w tym osoby pobierające emeryturę pomostową, częściową albo okresową emeryturę kapitałową
- renciści pobierający rentę z tytułu niezdolności do pracy, rentę wypadkową, wojskową lub inwalidów wojennych
- osoby pobierające rentę rodzinną, rentę socjalną albo rentę szkoleniową
- osoby otrzymujące świadczenie lub zasiłek przedemerytalny, nauczycielskie świadczenie kompensacyjne albo rodzicielskie świadczenie uzupełniające
Warunek dotyczący 31 marca ma znaczenie także dla osób, które dopiero przechodzą na emeryturę lub rentę. Jeżeli prawo do świadczenia zostanie ustalone 1 kwietnia albo później, trzynastka za dany rok nie przysługuje. Taką osobę obejmie dopiero wypłata w kolejnym roku, o ile nadal będzie spełniać warunki.
Ile wynosi trzynasta emerytura?
Wysokość trzynastki odpowiada kwocie najniższej emerytury obowiązującej od 1 marca danego roku. W 2026 roku jest to 1978,49 zł brutto. Kwota brutto nie oznacza jednak sumy, która w całości trafi na konto. Od świadczenia może zostać pobrana składka zdrowotna oraz zaliczka na podatek dochodowy.
Szacunkowa kwota netto zależy od indywidualnej sytuacji podatkowej. Znaczenie może mieć między innymi wysokość podstawowej emerytury, suma świadczeń wypłacanych w danym miesiącu oraz wykorzystanie kwoty wolnej od podatku. Dlatego dwie osoby otrzymujące taką samą kwotę brutto mogą dostać nieco różne przelewy.
| Element | Wartość lub wyjaśnienie | Wpływ na wypłatę |
|---|---|---|
| Kwota brutto | 1978,49 zł | Ustawowa kwota trzynastki w 2026 roku |
| Składka zdrowotna | Potrącana zgodnie z obowiązującymi zasadami | Zmniejsza kwotę przekazywaną na konto |
| Podatek PIT | Zależny od sytuacji podatkowej świadczeniobiorcy | Może zmniejszyć wypłatę netto |
| Kwota netto | Około 1800 zł, zależnie od przypadku | Rzeczywista suma otrzymana przez świadczeniobiorcę |
Trzynastka jest co do zasady równa najniższej emeryturze, a nie wysokości indywidualnego świadczenia. Jeżeli jednak prawo do wypłaty emerytury lub renty jest zawieszone albo świadczeniobiorca nie ma prawa do wypłaty w wymaganym terminie, samo ustalenie wcześniejszego prawa do świadczenia nie wystarczy.
Czy trzeba składać wniosek i kiedy jest wypłata?
Nie trzeba składać żadnego wniosku o trzynastą emeryturę. ZUS, KRUS albo inny właściwy organ rentowy sprawdza uprawnienia z urzędu i wypłaca świadczenie automatycznie. Pieniądze trafiają na konto lub są przekazywane w taki sam sposób jak podstawowa emerytura albo renta.
Wypłata następuje w kwietniu, zwykle razem z regularnym świadczeniem. Dokładny dzień zależy od stałego terminu wypłaty emerytury lub renty. Jeżeli termin przypada w dzień wolny od pracy, przelew może zostać zrealizowany wcześniej.
Trzynastka jest także chroniona przed egzekucją. Komornik nie może zająć tego świadczenia, a z jego kwoty nie powinny być wykonywane potrącenia na podstawie egzekucji komorniczej. Ochrona dotyczy również osób, które mają inne długi lub zajętą podstawową emeryturę.
Kiedy trzynastka nie przysługuje?
Brak wypłaty najczęściej wynika z niespełnienia warunku dotyczącego prawa do świadczenia w dniu 31 marca albo z zawieszenia wypłaty. Trzynastka nie przysługuje w szczególności w sytuacjach, gdy:
- prawo do emerytury, renty lub innego uprawnionego świadczenia powstało dopiero 1 kwietnia albo później
- w dniu 31 marca wypłata świadczenia była zawieszona, na przykład z powodu przekroczenia limitu dorabiania
- świadczeniobiorca nie miał w tym dniu prawa do żadnego świadczenia objętego ustawą
- osoba pobiera świadczenie honorowe z tytułu ukończenia 100 lat albo inne świadczenie wyłączone z prawa do trzynastki
Jeżeli ktoś pobiera kilka emerytur lub rent, co do zasady otrzymuje tylko jedną trzynastkę. W przypadku wątpliwości dotyczących zawieszenia świadczenia albo przelewu można skontaktować się z ZUS lub KRUS.
Trzynasta emerytura nie jest tym samym co czternastka. „Czternastka” ma odrębne zasady i może zależeć od kryterium dochodowego, natomiast trzynastka jest wypłacana według stałej kwoty osobom spełniającym warunek prawa do świadczenia na 31 marca.
Najważniejsze jest to, że trzynastka przychodzi automatycznie. Uprawniony emeryt lub rencista nie składa wniosku, a w 2026 roku kwota świadczenia wynosi 1978,49 zł brutto i jest wypłacana w kwietniu.
