Czy higienistka stomatologiczna to zawód medyczny?

Tak. Higienistka stomatologiczna jest zawodem medycznym regulowanym ustawowo. Status ten wynika z ustawy z dnia 17 sierpnia 2023 r. o niektórych zawodach medycznych (Dz.U. 2023 poz. 1972), która weszła w życie 26 marca 2024 r. Od tego dnia zawód nie jest już traktowany jako nieregulowany, a jego wykonywanie wymaga spełnienia określonych warunków, w tym wpisu do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego.

Co zmieniła ustawa o niektórych zawodach medycznych?

Ustawa objęła regulacją 15 zawodów medycznych, w tym higienistkę stomatologiczną i asystentkę stomatologiczną. Określa między innymi warunki dopuszczenia do zawodu, zasady jego wykonywania, obowiązek ustawicznego rozwoju zawodowego oraz odpowiedzialność zawodową.

Dla higienistek oznacza to formalne potwierdzenie kwalifikacji i większą przejrzystość zasad wykonywania pracy. Samodzielność zawodowa nie oznacza jednak pełnej niezależności od lekarza dentysty. Zakres czynności wynika z przepisów, a część zadań higienistka wykonuje na zlecenie lub pod nadzorem lekarza dentysty.

Najważniejsze skutki regulacji obejmują:

• Rejestracja – osoba wykonująca zawód musi mieć wpis do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego.
• Odpowiedzialność zawodowa – za zawinione naruszenie przepisów związanych z wykonywaniem zawodu można ponosić odpowiedzialność dyscyplinarną.
• Ustawiczny rozwój zawodowy – higienistka ma obowiązek aktualizować wiedzę i umiejętności.
• Ochrona kwalifikacji – wykonywanie zawodu powinno być powiązane z wykształceniem określonym w ustawie, a nie wyłącznie z przyuczeniem w gabinecie.

Jakie warunki trzeba spełnić, aby wykonywać zawód?

Ustawa wymaga łącznego spełnienia kilku warunków. Sama praca w gabinecie stomatologicznym albo ukończenie krótkiego szkolenia nie zastępuje wymaganego wykształcenia i wpisu do rejestru.

Przed rozpoczęciem wykonywania zawodu sprawdź, czy spełniasz poniższe wymagania:

• Masz pełną zdolność do czynności prawnych.
• Korzystasz z pełni praw publicznych.
• Nie byłeś prawomocnie skazany za umyślne przestępstwo ścigane z oskarżenia publicznego ani za umyślne przestępstwo skarbowe.
• Znasz język polski w mowie i piśmie w zakresie niezbędnym do wykonywania zawodu.
• Posiadasz wymagane wykształcenie, czyli między innymi dyplom zawodowy higienistki stomatologicznej albo odpowiednie wykształcenie wyższe wskazane w przepisach.
• Złożyłeś wniosek i uzyskałeś wpis do Centralnego Rejestru Osób Uprawnionych do Wykonywania Zawodu Medycznego.

W okresie przejściowym osoby spełniające warunki wykonywania zawodu miały czas na złożenie wniosku o wpis do 26 września 2024 r. Mogły wykonywać zawód bez uzyskanego wpisu nie dłużej niż do 26 marca 2025 r. Po upływie tego okresu brak wpisu oznacza brak możliwości legalnego wykonywania zawodu na zasadach określonych w ustawie. Przy aktualnej ocenie uprawnień należy sprawdzić dane w rejestrze oraz aktualne komunikaty właściwego organu.

Na czym polega doskonalenie zawodowe?

Ustawiczny rozwój zawodowy jest obowiązkiem ustawowym, a nie dobrowolną formą podnoszenia kwalifikacji. Służy aktualizacji wiedzy potrzebnej do wykonywania czynności z zakresu profilaktyki i promocji zdrowia jamy ustnej oraz współuczestniczenia w procesie leczenia.

Zgodnie z założeniami systemu rozliczenie odbywa się w pięcioletnich okresach. W tym czasie należy uzyskać 200 punktów edukacyjnych, w tym punkty przypisane poszczególnym formom kształcenia.

Do form doskonalenia zawodowego należą między innymi:

• Kursy doskonalące prowadzone przez uprawnione podmioty.
• Samokształcenie, w tym udział w seminariach, konferencjach i szkoleniach.
• Udział w wydarzeniach naukowych związanych z zakresem wykonywanego zawodu.
• Publikowanie lub opracowywanie materiałów o tematyce zawodowej, jeśli dana forma jest uwzględniona w przepisach.

Higienistce może przysługiwać także urlop szkoleniowy w wymiarze do 6 dni roboczych rocznie, na zasadach określonych w ustawie i po uzgodnieniu terminu z pracodawcą. Niewykonanie obowiązku doskonalenia zawodowego może zostać uznane za przewinienie zawodowe. W zależności od okoliczności konsekwencją może być między innymi upomnienie, nagana, kara pieniężna, zawieszenie uprawnienia do wykonywania zawodu albo jego pozbawienie.

Co grozi za pracę bez wymaganych uprawnień?

Wykonywanie zawodu bez wymaganego wykształcenia, bez wpisu do rejestru albo z naruszeniem ustawowych zasad może prowadzić do odpowiedzialności zawodowej i innych konsekwencji prawnych. Dotyczy to także przekraczania zakresu czynności przypisanych higienistce stomatologicznej.

Przed podjęciem pracy upewnij się, że masz wymagane kwalifikacje, aktualny wpis do rejestru i dokumenty potwierdzające realizację doskonalenia zawodowego. W przypadku wątpliwości dotyczących konkretnego zakresu czynności lub statusu wpisu należy sprawdzić aktualne przepisy i informacje właściwego organu administracji.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej. Przepisy dotyczące zawodów medycznych mogą być zmieniane, dlatego przed podjęciem decyzji zawodowej należy sprawdzić aktualny tekst ustawy oraz informacje publikowane przez Ministerstwo Zdrowia i właściwy organ prowadzący rejestr.